ევროკავშირში შესვლა-გასვლის ახალი ციფრული სისტემის (EES) ამოქმედებამ, რომელიც ძალაში 10 აპრილს შევიდა, პირველივე უქმეებზე საზღვრის კონტროლის პუნქტებზე სერიოზული შეფერხებები გამოიწვია. შენგენის ზონის 29 ქვეყანაში დანერგილი ბიომეტრიული სისტემის გამო, მგზავრებს რიგებში დგომა 3 საათის განმავლობაში მოუხდათ, რის გამოც ბევრმა მათგანმა რეისზე დაგვიანება ვერ აიცილა.
ძირითადი პრობლემები და ინციდენტები:
მილანის ინციდენტი – აეროპორტ ლინატეში, Easyjet-ის რეისზე, რომელიც მანჩესტერისკენ მიემართებოდა, 156 მგზავრიდან ბორტზე ასვლა მხოლოდ 34-მა მოახერხა. 122 მგზავრი იტალიაში დარჩა, რადგან საზღვრის კონტროლის გავლა დროულად ვერ შეძლეს.
ფინანსური ზარალი – დაზარალებულ მგზავრებს სახლში დასაბრუნებლად ალტერნატიული გზების ძიება და დიდი თანხების გადახდა მოუხდათ. მაგალითად, ერთ-ერთ ოჯახს ლუქსემბურგის გავლით გადაფრენა 1 800 ევროზე მეტი დაუჯდა.
„სისტემური ჩავარდნა“ – ავიაკომპანიების გაერთიანება A4E-მ მომხდარს არა „ბავშვობის სნეულება“, არამედ სისტემური ჩავარდნა უწოდა და ევროკომისიას მოუწოდა, ზაფხულის სეზონის დასრულებამდე EES-ის მოქმედება სრულად ან ნაწილობრივ შეაჩეროს.
რა შეიცვალა EES-ის ამოქმედებით?
ახალი სისტემა ანაცვლებს პასპორტებში ბეჭდის ჩარტყმის მექანიკურ პროცესს ციფრული ჩანაწერით. ის ვრცელდება ევროკავშირის არაწევრი ქვეყნების მოქალაქეებზე (მათ შორის საქართველოს მოქალაქეებზე), რომლებიც შენგენის ზონაში მოკლევადიანი ვიზიტით (90 დღე 180-დღიან პერიოდში) შედიან. სისტემა აგროვებს ბიომეტრიულ მონაცემებს — სახის გამოსახულებასა და თითის ანაბეჭდებს.
ავიაკომპანიები და აეროპორტების ასოციაცია (ACI EUROPE) აცხადებენ, რომ მათ არაერთხელ გააფრთხილეს ევროკომისია მოსალოდნელი შეფერხებების შესახებ. ისინი ითხოვენ მეტ მოქნილობას საზღვრის დაცვის სამსახურებისგან, რათა თავიდან იქნას აცილებული მასობრივი დაგვიანებები ტურისტული სეზონის პიკის პერიოდში. მგზავრებს კი ურჩევენ, აეროპორტებში ჩვეულებრივზე ბევრად ადრე გამოცხადდნენ.
